Dnia 2 marca 2013 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Naczelnej Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego. Posiedzeniu przewodniczyła Pani Danuta Prus-Głowacka.
Na posiedzeniu między innymi wysłuchano informacji Prezesa PTZ o przygotowaniu działań Zarządu Głównego w sprawie restytucji praw i odszkodowań dla spadkobierców ziemian.
Przedstawione informacje dotyczyły również kwestii czym jest i czemu ma służyć projekt TRUST, jakie działania są prowadzone przez ZG nad restytucją mienia oraz sprecyzowanie możliwości dochodzenia roszczeń w aktualnym stanie prawnym.
Trust – jest to forma monopolu, w którym przedsiębiorstwa tworzą oligopol, powstający na drodze łączenia się samodzielnych dotąd przedsiębiorstw tej samej branży. Dotychczasowi ich właściciele stają się udziałowcami powstającego trustu, na którego czele stoi zarząd kierujący produkcją i zbytem, wyznaczający ceny, określający podział zysków.
czwartek, 7 marca 2013
Cale Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego
Ziemianami nazywano właścicieli większych obszarów ziemi, dziedziczonych
z reguły od wielu pokoleń. Początki tej własności sięgają czasów
średniowiecza, w których panujący nadawał ziemię swoim poddanym w zamian
za służbę rycerską lub publiczną. Nim ukształtowały się inne warstwy
społeczne przez wiele wieków ziemiaństwo stanowiło ostoję naszej
państwowości i kultury, a podczas zaborów pielęgnowało ideę walki o niepodległość i pracy organicznej.
Celem Towarzystwa jest
1. integracja środowiska ziemiańskiego,
2.popieranie wychowania młodzieży ziemiańskiej w duchu poszanowania tradycji narodowych i patriotycznych na rzecz przygotowania jej do służby na rzecz społeczeństwa i kraju,
3. działanie przez swoich kompetentnych członków na rzecz ulepszania i unowocześniania
polskiej gospodarki rolnej i leśnej, współdziałanie w tym kierunku z władzami państwowymi i administracyjnymi, z samorządem terytorialnym oraz innymi właściwymi
organizacjami w kraju i za granicą.
4. prowadzenie działań zmierzających do zachowania i propagowania dorobku kulturalnego
środowiska ziemiańskiego oraz materialnych i niematerialnych pomników przeszłości
ziemiańskiej
2. Cele wymienione Towarzystwo realizuje w szczególności poprzez:
1) podejmowanie działań zmierzających do wyeliminowania fałszywego obrazu ziemiaństwa
polskiego wytworzonego przez propagandę, przez ukazywanie jego ogromnego wkładu w życie społeczne, polityczne i gospodarcze kraju w okresie zaborów, dwudziestolecia międzywojennego i okupacji oraz przez ukazywanie martyrologii ziemiaństwa w okresie II
wojny światowej i w latach po 1945,
2) podejmowanie działań zmierzających do zrekompensowania właścicielom ziemskim lub ich spadkobiercom krzywd materialnych i moralnych doznanych w wyniku działań władz państwowych lub w inny sposób naruszających prawo, bądź też do zwrotu zabranego majątku w przypadku, gdy jest to fizycznie możliwe,
3) podejmowanie działań zmierzających do uzyskania przez właścicieli ziemskich bądź ich spadkobierców od innych państw lub w inny sposób odszkodowania za konfiskatę ich własności w czasie wojny 1939-1945 oraz z tytułu wszelkich sprzecznych z prawem międzynarodowym działań tych państw jako władz okupacyjnych.
4) inicjowanie działań w zakresie opieki nad opuszczonymi dworami, pałacami i parkami przydworskimi, współpraca z właściwymi organami administracji państwowej i
samorządowej w zakresie konserwacji i odbudowy zabytkowych założeń dworskoparkowych,
5) zbieranie i archiwizowanie dokumentów dotyczących rodzin ziemiańskich oraz majątków ziemskich w celu udostępnienia ich instytucjom do tego powołanym,
6) działalność wydawniczą w zakresie przeszłości ziemiańskiej oraz roli ziemiaństwa w
dziejach narodu,
Celem Towarzystwa jest
1. integracja środowiska ziemiańskiego,
2.popieranie wychowania młodzieży ziemiańskiej w duchu poszanowania tradycji narodowych i patriotycznych na rzecz przygotowania jej do służby na rzecz społeczeństwa i kraju,
3. działanie przez swoich kompetentnych członków na rzecz ulepszania i unowocześniania
polskiej gospodarki rolnej i leśnej, współdziałanie w tym kierunku z władzami państwowymi i administracyjnymi, z samorządem terytorialnym oraz innymi właściwymi
organizacjami w kraju i za granicą.
4. prowadzenie działań zmierzających do zachowania i propagowania dorobku kulturalnego
środowiska ziemiańskiego oraz materialnych i niematerialnych pomników przeszłości
ziemiańskiej
2. Cele wymienione Towarzystwo realizuje w szczególności poprzez:
1) podejmowanie działań zmierzających do wyeliminowania fałszywego obrazu ziemiaństwa
polskiego wytworzonego przez propagandę, przez ukazywanie jego ogromnego wkładu w życie społeczne, polityczne i gospodarcze kraju w okresie zaborów, dwudziestolecia międzywojennego i okupacji oraz przez ukazywanie martyrologii ziemiaństwa w okresie II
wojny światowej i w latach po 1945,
2) podejmowanie działań zmierzających do zrekompensowania właścicielom ziemskim lub ich spadkobiercom krzywd materialnych i moralnych doznanych w wyniku działań władz państwowych lub w inny sposób naruszających prawo, bądź też do zwrotu zabranego majątku w przypadku, gdy jest to fizycznie możliwe,
3) podejmowanie działań zmierzających do uzyskania przez właścicieli ziemskich bądź ich spadkobierców od innych państw lub w inny sposób odszkodowania za konfiskatę ich własności w czasie wojny 1939-1945 oraz z tytułu wszelkich sprzecznych z prawem międzynarodowym działań tych państw jako władz okupacyjnych.
4) inicjowanie działań w zakresie opieki nad opuszczonymi dworami, pałacami i parkami przydworskimi, współpraca z właściwymi organami administracji państwowej i
samorządowej w zakresie konserwacji i odbudowy zabytkowych założeń dworskoparkowych,
5) zbieranie i archiwizowanie dokumentów dotyczących rodzin ziemiańskich oraz majątków ziemskich w celu udostępnienia ich instytucjom do tego powołanym,
6) działalność wydawniczą w zakresie przeszłości ziemiańskiej oraz roli ziemiaństwa w
dziejach narodu,
niedziela, 20 stycznia 2013
Wigilia 2012
Doroczne spotkanie Wigilijne odbyło się 15 grudnia 2012 roku. Minutą ciszy uczciliśmy pamięć Pani Heleny Boguckiej, następnie zabrał głos ks. inf. dr Julian Żołnierkiewicz, duchowny opiekun P.T.Z. o/Olsztyn. Tradycyjnie podzieliliśmy się opłatkiem, śpiewaliśmy kolędy i składaliśmy życzenia.
Na zakończenie Pani Sekretarz złożyła relację z swojego pobytu w Zarządzie Głównym Warszawskiego Oddziału PTZ.
Na zakończenie Pani Sekretarz złożyła relację z swojego pobytu w Zarządzie Głównym Warszawskiego Oddziału PTZ.
niedziela, 7 października 2012
Obiad
Hotel Młyn Klekotki to odrestaurowany XVII-wieczny młyn gdzie obecnie znajduje się ośrodek szkoleniowo konferencyjny tu spożyliśmy smakowity obiad.
Późnym wieczorem, zostawiamy piękne okolice za sobą i wracamy do Olsztyna.
Słobity
Członkowie rodu Dohna, wywodzącego się z Saksonii, przybyli do Prus przez Śląsk w okresie późnego średniowiecza (ok. połowy XV wieku), jako rycerze Zakonu Krzyżackiego. Założycielem pruskiej linii rodu rodu jest Stanisław, jeden z dowódców polowych w bitwie pod Chojnicami (1454 r.), który za zasługi oddane Zakonowi otrzymał pierwsze nadania ziemskie. Pod koniec XV wieku był już właścicielem kilku wsi w okolicach Morąga i Pasłęka. Za twórcę potęgi Dohnów, zwieńczonej w 1900 r. tytułem książęcym, uważa się jego syna, Piotra, który ożenił się z Katarzyną Czemą (Zehmen), córką wojewody pomorskiego i miał z nią ośmiu synów i jedną córkę.
Piotr Dohna otrzymał Słobity od Zakonu Krzyżackiego w 1525 r. i prawdopodobnie wzniósł tam niewielki dom mieszkalny.
Fotografie archiwalne, przed 1945 r.
Kwitajny
Współczesna kopia XVI wiecznego portretu z kolekcji Dönhoffów.
(autor kopii Jerzy Ruszczyński)
Kwitajny (niem. Quittainen) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Pasłęk przy DW527. Wieś jest siedzibą sołectwa Kwitajny w którego skład wchodzi również miejscowość Zielno.
W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.
Kwitajny były własnością Dönhoffów, w 1939 r. właścicielką była hrabina Marion Dönhoff, dziennikarka niemiecka, rzeczniczka pojednania polsko-niemieckiego, autorka książek z tematyk Prus Wschodnich.
We wsi znajduje się barokowy pałac - dawna siedziba Dönhoffów. Piętrowa budowla z ryzalitem wniesiona została przed 1740 r. na planie czworoboku, według projektu Jeana de Bodt. Pałac został przebudowany w latach 1840-1850 w stylu neorenesansowym. Znajdująca się tu kolekcja portretów rodu została w części po II wojnie światowej przeniesiona do Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie. Po 1945 r. pałac użytkowany był przez PGR.
Barokowy kościół wybudowano w latach 1714-1719.
Wycieczka
Po przerwie wznowiliśmy zwiedzanie pałaców i dworów Warmii i Mazur.
Dnia 29 września 2012 odbyła się kolejna wycieczka, która dała nam sposobność poznania historii Warmii i Mazur. Zaczęliśmy od Morąga.
Wybudowany w latach 1562 - 71 w stylu barokowym, jako miejska rezydencja pruskiego rodu szlacheckiego zu Dohna, wielokrotnie przebudowywany. Obecnie mieści się w nim Muzeum im. Johanna Gottfrieda Herdera, będące oddziałem Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie.
Pałac położony jest w centrum Morąga, około 46 km na północny zachód od Olsztyna, 45 km na południowy wschód od Elbląga i 28 km na północ od Ostródy. W mieście krzyżują się drogi wojewódzkie nr 519, 527 i 528, nieopodal natomiast znajduje się jezioro Skiertąg.
Pochodzący pierwotnie z Saksonii, członkowie rodu zu Dohna pojawili się na terenie Prus w połowie XV wieku (prawdopodobnie w 1454) jako rycerze Zakonu Krzyżackiego, natomiast za za protoplastę rodziny uznaje się rycerza Stanislausa (zm. 1504/ 05). Wiadomo, iż za zasługi dla Zakonu otrzymał on w 1469, na wieczne użytkowanie, dobra Wilczęta (niem. Deutschendorf) i Karwiny (Karwinden), co było zaczątkiem wielkiej rodowej fortuny. Majątek znacznie powiększył jeszcze, otrzymując w 1525 i obierając sobie za główną siedzibę wieś Słobity (Schlobbiten), jego syn Peter (1482 – 1553). Syn Petera Achacy wzniósł w Słobitach pierwszy dom, lecz pierwszy pałac był dziełem dopiero kolejnego potomka, Abrahama w XVII wieku. W międzyczasie Dohnowie stali się właścicielami kolejnych dóbr, w tym m.in. w Morągu.
Do czasów budowy pałacu w Słobitach, główną siedzibą rozrastającego się rodu Dohnów był zameczek w Morągu. W roku 1561 lub 1562 Achacy zu Dohna kupił tam działkę, na której znajdowały się fragmenty gotyckich murów miejskich wraz z basztami obronnym. Z wykorzystaniem północno-zachodniego narożnika murów jako jednej ze ścian wzniósł w latach 1562 - 1571, bądź jak podają inne źródła dopiero w 1595(niektóre z kolei tę datę wymieniają jako pierwszą przebudowę pierwotnego założenia), rodową miejską rezydencję, tzw. Zameczek Dohnów. Posiadłości w Morągu przez wieki były jedynie częścią wielkiego majątku rodu zu Dohna, w których posiadaniu pozostawało kilkanaście miejscowości na terenie byłych Prus Wschodnich.
Dzięki swojej zamożności i koneksjom z dworem cesarskim w 1900 roku przedstawiciel rodu Richard Wilhelm zu Dohna-Schlobitten (1843-1919) został podniesiony, przez ostatniego cesarza Niemiec i króla Prus Wilhelma II, do rangi i godności dziedzicznego księcia
W 1697 roku wielki pożar strawił sporą część starej zabytkowej zabudowy Morąga. Ucierpiał także pałac Dohnów wraz z bogatymi wnętrzami i rodowym archiwum, który przez następne lata pozostawał w ruinie. W latach 1717- 1719, na zlecenie rodu, został odbudowany i przebudowany na bardziej reprezentacyjną pałacową rezydencję przez pruskiego architekta Johanna Caspara Hindersina (1677-1738). Powstały budynek barokowy, założony został na planie nieco bardziej otwartej podkowy z nieregularnym dziedzińcem i dwoma pawilonami flankującymi bramę, która do kompleksu dobudowana została w 1731 roku. Ponadto na przypałacowy dziedzińcu w 1741 roku ustawiono kompleks zegarów słonecznych o nieznanym dzisiaj przeznaczeniu.
Podczas II wojny światowej pałac został poważnie zniszczony przez armię radziecką w czasie ofensywy w Prusach Wschodnich w początkach 1945. Odbudowany i przebudowany z przeznaczeniem na pomieszczenia kulturalne,dzięki zaangażowaniu Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Olsztynie, został dopiero w latach 1975 - 1985. Od 1986 roku pałac jest własnością Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, które posiada tu swój oddział i prowadzi Muzeum im. Johanna Gottfrieda Herdera, prezentujące najwybitniejszego Morążanina- Herdera oraz sztukę i rzemiosło artystyczne regionu byłych Prus oraz dzisiejszych Warmii i Mazur. W 1990 roku w pałacu gościł ówczesny prezydent Republiki Federalnej Niemiec Richard von Weizsäcker.
Obecnie zabytkowy budynek pałacu jak i jego otoczenie oraz wnętrza utrzymane są w bardzo dobrym stanie.
Dnia 29 września 2012 odbyła się kolejna wycieczka, która dała nam sposobność poznania historii Warmii i Mazur. Zaczęliśmy od Morąga.
Wybudowany w latach 1562 - 71 w stylu barokowym, jako miejska rezydencja pruskiego rodu szlacheckiego zu Dohna, wielokrotnie przebudowywany. Obecnie mieści się w nim Muzeum im. Johanna Gottfrieda Herdera, będące oddziałem Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie.
Pochodzący pierwotnie z Saksonii, członkowie rodu zu Dohna pojawili się na terenie Prus w połowie XV wieku (prawdopodobnie w 1454) jako rycerze Zakonu Krzyżackiego, natomiast za za protoplastę rodziny uznaje się rycerza Stanislausa (zm. 1504/ 05). Wiadomo, iż za zasługi dla Zakonu otrzymał on w 1469, na wieczne użytkowanie, dobra Wilczęta (niem. Deutschendorf) i Karwiny (Karwinden), co było zaczątkiem wielkiej rodowej fortuny. Majątek znacznie powiększył jeszcze, otrzymując w 1525 i obierając sobie za główną siedzibę wieś Słobity (Schlobbiten), jego syn Peter (1482 – 1553). Syn Petera Achacy wzniósł w Słobitach pierwszy dom, lecz pierwszy pałac był dziełem dopiero kolejnego potomka, Abrahama w XVII wieku. W międzyczasie Dohnowie stali się właścicielami kolejnych dóbr, w tym m.in. w Morągu.
Do czasów budowy pałacu w Słobitach, główną siedzibą rozrastającego się rodu Dohnów był zameczek w Morągu. W roku 1561 lub 1562 Achacy zu Dohna kupił tam działkę, na której znajdowały się fragmenty gotyckich murów miejskich wraz z basztami obronnym. Z wykorzystaniem północno-zachodniego narożnika murów jako jednej ze ścian wzniósł w latach 1562 - 1571, bądź jak podają inne źródła dopiero w 1595(niektóre z kolei tę datę wymieniają jako pierwszą przebudowę pierwotnego założenia), rodową miejską rezydencję, tzw. Zameczek Dohnów. Posiadłości w Morągu przez wieki były jedynie częścią wielkiego majątku rodu zu Dohna, w których posiadaniu pozostawało kilkanaście miejscowości na terenie byłych Prus Wschodnich.
Dzięki swojej zamożności i koneksjom z dworem cesarskim w 1900 roku przedstawiciel rodu Richard Wilhelm zu Dohna-Schlobitten (1843-1919) został podniesiony, przez ostatniego cesarza Niemiec i króla Prus Wilhelma II, do rangi i godności dziedzicznego księcia
W 1697 roku wielki pożar strawił sporą część starej zabytkowej zabudowy Morąga. Ucierpiał także pałac Dohnów wraz z bogatymi wnętrzami i rodowym archiwum, który przez następne lata pozostawał w ruinie. W latach 1717- 1719, na zlecenie rodu, został odbudowany i przebudowany na bardziej reprezentacyjną pałacową rezydencję przez pruskiego architekta Johanna Caspara Hindersina (1677-1738). Powstały budynek barokowy, założony został na planie nieco bardziej otwartej podkowy z nieregularnym dziedzińcem i dwoma pawilonami flankującymi bramę, która do kompleksu dobudowana została w 1731 roku. Ponadto na przypałacowy dziedzińcu w 1741 roku ustawiono kompleks zegarów słonecznych o nieznanym dzisiaj przeznaczeniu.
Podczas II wojny światowej pałac został poważnie zniszczony przez armię radziecką w czasie ofensywy w Prusach Wschodnich w początkach 1945. Odbudowany i przebudowany z przeznaczeniem na pomieszczenia kulturalne,dzięki zaangażowaniu Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Olsztynie, został dopiero w latach 1975 - 1985. Od 1986 roku pałac jest własnością Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, które posiada tu swój oddział i prowadzi Muzeum im. Johanna Gottfrieda Herdera, prezentujące najwybitniejszego Morążanina- Herdera oraz sztukę i rzemiosło artystyczne regionu byłych Prus oraz dzisiejszych Warmii i Mazur. W 1990 roku w pałacu gościł ówczesny prezydent Republiki Federalnej Niemiec Richard von Weizsäcker.
Obecnie zabytkowy budynek pałacu jak i jego otoczenie oraz wnętrza utrzymane są w bardzo dobrym stanie.
Subskrybuj:
Posty (Atom)